1389/06/01

» توصیه های سلامتی در ماه رمضان

برنامه غذایی ما در ماه مبارک رمضان نباید نسبت به قبل خیلی تغییر کند و در صورت امکان باید ساده باشد. همچنین باید طوری تنظیم شود که بر روی وزن طبیعی تأثیر زیادی نداشته باشد .

با توجه به ساعات طولانی گرسنگی در روز ، باید غذاهایی را مصرف کنیم که به کندی و دیر هضم می شوند مثل غذاهای حاوی فیبر زیاد . غذاهای دیرهضم معمولاً 8 ساعت در دستگاه گوارش می مانند، در حالیکه غذاهای زود هضم فقط3 تا4 ساعت در معده باقی می مانند و فرد خیلی زود احساس گرسنگی خواهد کرد.

غذاهای دیر هضم عبارتند از : حبوبات و غلات مثل جو ، گندم ، جو دوسر ، لوبیا ، عدس ، آرد سبوس دار ،‌ برنج با پوست و غیره ( که کربوهیدرات های پیچیده نامیده می شوند ) .

غذاهای زود هضم عبارتند از : غذاهایی که حاوی قند ، آرد سفید و غیره هستند ( که به این گروه کربوهیدرات های تصفیه شده گفته می شود ).

غذاهای حاوی فیبر غذایی عبارتند از : غذاهای حاوی سبوس ، گندم سبوس دار ، غلات و حبوبات ، انواع سبزی ها مانند لوبیای سبز ، نخود ، ‌ ذرت ،‌ اسفناج ، برگ چغندر ، میوه های با پوست ، میوه خشک شده مثل برگه زردآلو ، انجیر ،‌ آلو خشک ، بادام و غیره .

غذاهای مصرفی باید در حالت تعادل با یکدیگر باشند و از همه گروه های غذایی مثل میوه، سبزیجات ،‌گوشت و مرغ و ماهی ، نان و غلات و گروه شیر و لبنیات باید در برنامه غذایی ما وجود داشته باشد .

غذاهای سرخ شده باید به مقدار کم مصرف شوند، زیرا باعث عدم هضم ، سوزش سردل و اختلال در وزن مناسب می شوند .



از چه غذاهایی پرهیز کنیم ؟
1 - غذاهای سرخ کردنی و چرب

2- غذاهای حاوی قند زیاد

3 - خوردن غذای زیاد بخصوص هنگام سحر

4 - خوردن چای زیاد هنگام سحر. چای باعث افزایش ادرار شده و از این طریق نمک های معدنی که در طول روز بدن به آنها نیاز دارد، دفع می شوند .

5 - سیگار : اگر شما نمی توانید کشیدن سیگار را یک دفعه قطع کنید از هفته های قبل از ماه رمضان مصرف آن را به تدریج کاهش دهید.


چه غذاهایی را مصرف کنیم ؟
1 - مصرف کربوهیدرات های مرکب در سحر که مدت طولانی تری هضم می شوند و باعث می شوند که کمتر گرسنه شوید .

2- حلیم یک منبع عالی پروتئین بوده و از غذاهائی است که دیر هضم می شود .

3 - خرما منبع عالی قند ، ‌فیبر ، کربوهیدرات ، پتاسیم و منیزیم می باشد .

4 - مغز بادام غنی از املاح خصوصا کلسیم و فیبر می باشد .

5 - موز منبع غنی پتاسیم ، منیزیم و کربوهیدرات می باشد .

6- مصرف زیاد آب یا آب میوه در فاصله بین افطار و زمان خواب باعث تأمین آب مورد نیاز بدن می شود .



مشکلات سلامتی ، علل و درمان آن

یبوست
یبوست می تواند باعث ایجاد بواسیر ، شقاق های دردناک مقعد و سوء هاضمه به همراه نفخ شود .

علل : مصرف کربوهیدرات های تصفیه شده ، مصرف کم آب و فیبر غذایی.

درمان : مصرف کم کربوهیدرات های تصفیه شده ، افزایش مصرف آب ، استفاده از سبوس در پخت نان ها ، استفاده از آردهای قهوه ای و سبوس دار



سوء هاضمه و نفخ
علل : پرخوری ، مصرف زیاد غذاهای چرب و سرخ شده ، غذاهای تند و ادویه دار، غذاهایی که ایجاد نفخ می کنند مثل تخم مرغ ،‌ کلم ، لوبیا، عدس و نوشابه های گازدار

درمان : پرخوری نکنید ، آب میوه یا آب بنوشید . از غذاهای سرخ کردنی اجتناب کنید .



ضعف ( افت فشار خون )
علائم : افزایش تعریق ، ضعف ، خستگی ، کم شدن انرژی ، سرگیجه بخصوص هنگام برخاستن ، ظاهر رنگ پریده و احساس افتادن که این علائم بیشتر هنگام بعد از ظهر اتفاق می افتند .

علل : مصرف کم مایعات و کاهش مصرف نمک

درمان :به مکان های گرم نروید . مصرف نمک و مایعات را افزایش دهید .

توجه : افت فشار خون باید با گرفتن فشار خون در هنگام بروز علائم تأیید شود . افراد دارای فشار خون بالا ممکن است در طول ماه رمضان نیاز به تنظیم مجدد داروهای خود توسط پزشک داشته باشند .



سردرد
علل : عدم مصرف کافئین و تنباکو ،‌انجام کار زیاد در طول روز ، کم خوابی ، گرسنگی که معمولاً در طول روز بیشتر شده و در انتهای روز بدتر می شود . سردرد وقتی با افت فشار خون همراه شود، می تواند منجر به سردرد شدید و حالت تهوع قبل از افطار شود .

درمان : در طول یک تا دو هفته قبل از ماه رمضان به تدریج مصرف کافئین و تنباکو را قطع کنید . چای سبز و بدون کافئین ممکن است جایگزین خوبی باشد . همچنین برنامه خود را در طول ماه رمضان طوری ترتیب دهید تا خواب کافی داشته باشید .



کاهش قند خون
علائم : ضعف ، سرگیجه ، خستگی ،‌کاهش تمرکز ،‌ تعریق زیاد ، لرزش بدن ، عدم توانائی برای انجام فعالیت های بدنی ، سردرد و تپش قلب.

علل در افراد غیر دیابتی : مصرف زیاد قند مثل کربوهیدرات های تصفیه شده مخصوصاً در هنگام سحر باعث می شود که بدن مقدار زیادی انسولین تولید کرده و باعث افت قند خون شود .

درمان : خوردن غذا هنگام سحر و کاهش مصرف نوشیدنی ها و غذاهای حاوی قند .

توجه : افراد دیابتی ممکن است به تنظیم مجدد داروهای خود در ماه رمضان احتیاج داشته باشند و باید با پزشک خود مشورت کنند .



انقباضات عضلانی
علل : مصرف کم غذاهای حاوی کلسیم ، پتاسیم و منیزیم

درمان : خوردن غذاهای غنی از املاح بالا مثل : سبزیجات ، میوه جات ، شیر و لبنیات ، گوشت و خرما

توجه : افراد دارای فشار خون بالا که تحت درمان هستند و افراد دچار سنگ کلیه ، باید با پزشک خود مشورت کنند .



زخم معده ،‌ سوزش سردل ، التهاب معده
افزایش سطح اسید در معده خالی در ماه رمضان باعث تشدید زخم و التهاب معده می شود که به صورت احساس سوزش در ناحیه معده و زیر دنده ها ظاهر شده و می تواند بطرف حلق گسترش یابد . غذاهای تند ، قهوه و نوشابه های سیاه این حالت را بدتر می کنند .

درمان های پزشکی برای کنترل سطح اسید معده وجود دارند وافراد مبتلا، قبل از روزه گرفتن باید با پزشک خود مشورت کنند .



سنگ کلیه
سنگ کلیه ممکن است در افرادی که به مقدار کم آب می نوشند ایجاد شود . بنابراین مصرف زیاد مایعات برای جلوگیری از تشکیل سنگ ضروری می باشد .



درد مفاصل
علل : در طول ماه رمضان که نمازهای بیشتری خوانده می شود، فشار روی مفاصل زانو افزایش می یابد . در افراد مسن و یا افراد دچار التهاب مفاصل این مسئله باعث درد ، سفتی ، تورم و احساس ناراحتی می شود.

درمان : وزن را کم کنید تا زانوها مجبور نباشند وزن زیادی را تحمل کنند . قبل از ماه رمضان اندام تحتانی را ورزش دهید تا برای فشار اضافی وارده، آماده باشند . آمادگی بدنی باعث می شود تا نماز راحت تر خوانده شود .

منبع : WWW.CRESCENTLIFE.COM

کارشناس تغذیه تبیان

1389/06/01

» یک هفته برنامه ی غذایی برای سحری و افطار

دوستان گرامی برنامه غذایی که در زیر مشاهده می کنید، نمونه ای از یک هفته برنامه غذایی معمولی در طی ایام ماه مبارک رمضان می باشد. هدف از این برنامه غذایی، ارائه یک رژیم لاغری نبوده است و به همین دلیل مقدار مشخصی برای مواد غذایی بیان نکرده ام، بلکه فقط می خواستم با نوع مواد غذایی که در طی یک روز باید مصرف کنید، آشنا شوید.

اگر شما افطار و شام را یک جا می خورید، می توانید مواد غذایی موجود در هر یک را با هم مصرف کنید. همچنین می توانید با توجه به امکانات و ذائقه خود، برنامه غذایی هر روز را با دیگری جابجا کنید، مثلاً برنامه روز شنبه و سه شنبه را جابجا کنید و به همین صورت.

اگر با طرز تهیه هر یک از غذاهای موجود در برنامه زیر آشنا نیستید، می توانید با کلیک کردن بر روی غذا(مثلاً خورش کرفس) آن را یاد بگیرید.



شنبه:

افطار : یک استکان آب جوش یا چای + 3 عدد خرما + چند برش نان سنگک + 30 گرم( به اندازه یک قوطی کبریت ) پنیر + 2 عدد مغز گردوی کامل

شام : خورش کرفس یا بامیه با پلو + یک پیش دستی سالاد کاهو یا یک کاسه سالاد شیرازی + یک کاسه ماست

سحری : یک لیوان شیر + چند برش نان سنگک + چند قاشق مرباخوری عسل یا شیره انگور یا شیره خرما + چای + چند عدد خرما+ چند لقمه نان و پنیر و گردو


یکشنبه:

افطار : آش(هر نوع آشی که دوست دارید) + چند عدد خرما با چای یا آبجوش + چند لقمه نان و حلوا

شام : ماهی با پلو + سالاد (هر سالادی که می خواهید) ؛ در صورت دلخواه می توانید ترشی و نیز لیمو ترش هم با غذا بخورید.

سحری : چای شیرین + نان و پنیر و گردو + یک لیوان شیر


دوشنبه:

افطار: حلیم + آب جوش یا چای با چند عدد خرما + چند برش نان

شام : ته چین مرغ + سالاد + ماست

سحری : نان و کره و مربا + یک لیوان شیر + چند عدد خرما با چای


سه شنبه:

افطار: شله زرد + نان و پنیر و سبزی + چای یا آب جوش با خرما

شام: عدس پلو + سالاد ؛ با عدس پلو می توانید کشمش یا خرمای کمی تفت داده شده یا کمی گوشت چرخ کرده (بصورت ماده ی ماکارونی) بخورید.

سحری: چای شیرین + یک لیوان شیر + نان و پنیر + چند لقمه نان و حلوا ( با شیر آن را بخورید)


چهارشنبه:

افطار: چای یا آبجوش با چند خرما + نان و پنیر و گردو + سوپ ( هر سوپی که دوست دارید)

شام: خورش قیمه با پلو + سالاد + ماست

سحری: یک لیوان شیر + نان و کره و مربا یا عسل + چای + چند لقمه نان و پنیر و گردو


پنجشنبه:

افطار: چای یا آبجوش با چند عدد خرما + 1 لیوان شیر + نان و پنیر با خیار و گوجه فرنگی حلقه شده

شام : لوبیا پلو ( در صورت دلخواه می توانید در لوبیا پلو، گوشت چرخ کرده هم بریزید)+ سبزی خوردن یا سالاد + ماست

سحری : نان و پنیر و خیار و گوجه + چای شیرین + نان و خامه و مربا


جمعه:

افطار: چای یا آبجوش با چند عدد خرما + یک لیوان شیر + نان + شیره انگور یا عسل + پنیر و گردو

شام : کتلت گوشت همراه با سبزی خوردن یا سالاد + ماست

سحری: چای + چند عدد خرما + نان با خامه و مربا یا عسل یا شیره انگور + چند لقمه نان و پنیر



توصیه های تغذیه ای:
در هر روز از این برنامه غذایی ، پنج گروه اصلی هرم غذایی یعنی گروه نان و غلات، گروه سبزی ها، گروه میوه ها، گروه شیر و لبنیات و گروه گوشت وجود دارد. شما باید روزانه از هر پنج گروه غذایی مصرف کنید تا بتوانید مواد مغذی مورد نیاز بدن خود را که شامل کربوهیدرات، چربی، پروتئین، ویتامین و املاح است، تأمین نمایید. در این صورت بدنی سالم و تندرست خواهید داشت و انرژی کافی برای انجام فعالیت های روزانه ی خود را بدست خواهید آورد.

البته هر فردی با توجه به وضعیت جسمی خود ( لاغر یا چاق، پیر یا جوان، داشتن یک بیماری خاص) می تواند یک ماده ی غذایی را کمتر یا بیشتر مصرف کند یا یک ماده ی غذایی را جانشین دیگری کند؛ مثلاً فردی که دارای کلسترول خون بالا است، می تواند به جای گوشت قرمز از گوشت مرغ استفاده کند یا فردی که چاق است و می خواهد لاغر شود می تواند به جای خامه از پنیر استفاده کند.

در هر صورت این برنامه به عنوان پایه ای برای یک فرد سالم و متناسب می باشد. حال با توجه به این صحبت ها، نکات تغذیه ای لازم را برای شما بیان می کنم:

1- مهم ترین مسئله این است که هر روز بعد از افطار ( یک تا چند ساعت بعد ) باید 3-2 عدد میوه متوسط مصرف کنید که با توجه به میوه های این فصل می توانید این میوه ها را بخورید:

سیب ، گلابی ، انگور ، هلو ، شلیل، هندوانه، خربزه، انجیر و موز و ... . در مورد انگور یک خوشه معمولی معادل یک میوه است و در مورد هندوانه و خربزه یک قاچ 300 تا 400 گرمی معادل یک عدد میوه متوسط است.
همچنین اگر آبمیوه دوست دارید می توانید به جای یک عدد میوه، نصف تا یک لیوان آبمیوه مصرف کنید. البته به شرطی که آبمیوه طبیعی باشد و بصورت ساندیس و آبمیوه های پاکتی نباشد. ولی اگر تهیه آب میوه طبیعی برای تان سخت بود، می توانید از یک لیوان آب میوه پاکتی یا ساندیس استفاده کنید.

همچنین اگر اشتها داشتید می توانید در وعده ی سحر هم یک عدد میوه یا یک لیوان آبمیوه مصرف کنید. مثلاً به جای یک لیوان شیر معمولی، یک لیوان شیر موز بخورید.

2- گروه نان و غلات شامل انواع نان، برنج، ماکارونی و سیب زمینی است. توصیه می کنم تا جایی که می توانید از نان سبوس دار مثل نان سنگک استفاده کنید، زیرا به علت داشتن سبوس منبع خوبی از ویتامین های گروه B و فیبر غذایی است. ویتامین های گروه B در سوخت و ساز بدن و حفظ سلامت اعصاب و پوست و مو نقش مهمی دارند. فیبرهای غذایی هم در جلوگیری از یبوست و حفظ سلامتی روده ها مفید هستند.

البته اگر تهیه نان سنگک برای تان مشکل است، می توانید از بربری، تافتون، لواش یا باگت استفاده کنید.

افرادی که مبتلا به دیابت هستند، باید در مصرف مواد غذایی این گروه احتیاط کنند و طبق دستور پزشک عمل کنند، چون این مواد غذایی به خصوص نان سفید و سیب زمینی سریعاً قند خون را افزایش می دهند.

همچنین افرادی که تری گلیسیرید خون شان(یک نوع چربی خون) بالا است، باید در مصرف مواد نشاسته ای(گروه نان و غلات) احتیاط کنند، زیرا کربوهیدرات موجود در این مواد غذایی در بدن تبدیل به تری گلیسیرید می شود.

3- گروه سبزی ها شامل سالاد، سبزی خوردن، سبزی پخته در غذا مثل سوپ، خورش و کوکو و ... می باشد. سبزی ها منبع خوبی از فیبر غذایی نامحلول، آنتی اکسیدان ها و ویتامین های A و C هستند؛ مثلاً هویج و اسفناج از منابع خوب ویتامین A هستند.

سبزی ها شامل: خیار، گوجه فرنگی، اسفناج، کرفس، بامیه، هویج، کاهو، انواع کلم، قارچ، فلفل سبز، فلفل دلمه ای، بادنجان، کدو سبز، پیاز ، سیر و ... است.

دوستان عزیز در بخش " تغذیه و سلامت / آشپزی اینترنتی " سایت تبیان، طرز تهیه انواع غذاها و سالادهایی وجود دارد که در تهیه آنها از سبزی استفاده شده است. به عنوان نمونه تعدادی از غذاهای و سالادهای موجود در بخش آشپزی سایت را برای تان نام می برم.

سالادها: سالاد گل کلم – سالاد آلاسکا – سالاد خرما – سالاد روس - سالاد سیب – سالاد اسفناج – سالاد تبوله – سالاد بروکلی – سالاد قارچ – سالاد تابستانی – سالاد بادنجان .

غذاها: ته چین قارچ و بادنجان – خورش قارچ – خورش آلو و اسفناج – بادنجان و کدوی توپُر – خورش بامیه – خورش کرفس – خورش بادنجان – خورش کنگر – خورش هویج و به – خورش ریواس – کوکوی پیازچه – آش رشته – دلمه برگ مو – دلمه کلم – دلمه گوجه فرنگی – دلمه کرفس – دلمه فلفل سبز – دلمه بادنجان .

البته اینها نام تعدادی از سالادها و غذاهای موجود در این سایت است. برای مشاهده ی لیست کامل و آشنایی با طرز تهیه هر یک از آنها ، روی کلمات " غذاها " و " سالادها " کلیک کنید.

4- سعی کنید روزانه یک لیوان شیر و یک لیوان ماست را حتماً مصرف کنید. شیر و لبنیات منبع خوبی از کلسیم و ویتامین های A و D و B2 و B12 است.

افراد چاق و کسانی که کلسترول خونشان بالاست ، بهتر است نوع کم چرب آنها را تهیه کنند. ولی برای کودکان و نوجوانان با وزن متناسب و برای افراد لاغر شیر و ماست پرچرب ، کره و خامه هم مفید است. به جای نوشابه هم از دوغ استفاده کنید.

کسانی هم که مزه شیرخالی را دوست ندارند، می توانند بصورت شیرعسل، شیر خرما، شیرکاکائو و شیر موز آن را مصرف کنند.

پنیر با اینکه جزء لبنیات است، ولی در تنظیم برنامه غذایی در گروه گوشت قرار دارد ، یعنی هر 30 گرم گوشت کم چرب ، معادل 30 گرم پنیر است.

5- گروه گوشت هم شامل گوشت قرمز ، مرغ، ماهی، تخم مرغ، حبوبات و آجیل است. این گروه منبع خوبی از پروتئین، ویتامین های گروه B و املاحی مانند آهن ، روی و فسفر است. افرادی که دچار نقرس هستند ، باید گوشت و حبوبات را خیلی کم مصرف کنند. افرادی هم که دچار کلسترول خون بالا هستند باید جگر ، دل و قلوه ، کله پاچه و گوشت پرچرب را مصرف نکنند و به جای گوشت قرمز بیشتر از مرغ و ماهی استفاده کنند. ولی برای افراد کم خون مصرف انواع گوشت مفید است. بیماران قلبی هم بهتر است تا حد ممکن گوشت قرمز را کمتر مصرف کنند.

غیر از بیمارانی که در بالا نام بردم، تمامی افراد سالم می توانند در حد نیاز خود از گوشت، تخم مرغ و حبوبات را مصرف کنند. به خصوص افراد ورزشکار برای ساخت عضله حتماً حتماً در کنار ورزش باید از منابع غنی پروتئینی مصرف کنند.

6- سبزی و میوه برای سلامتی بدن بسیار مفید هستند، پس تا جایی که می توانید از این مواد غذایی بیشتر مصرف کنید، البته افراد چاق بیشتر از 4-3 عدد میوه در روز مصرف نکنند.

7- آجیل سرشار از مواد مغذی است، بنابراین می توانید بعد از افطار چند عدد بادام، فندق ، پسته و ... مصرف کنید.

8- از مصرف انواع دسرها و شیرینی هایی با شکر زیاد در برنامه افطار و سحر خودداری کنید. توصیه می کنم به جای مصرف زولبیا و بامیه، از خرما استفاده کنید، به خصوص در افراد چاق، زیرا زولبیا و بامیه دارای قند و روغن زیادی هستند و همانطور که می دانید یک فرد سالم باید در حد نیاز از چربی و قند استفاده کند نه بیش از نیاز بدن.

9- سعی کنید شام را دیر مصرف نکنید، حداکثر تا ساعت 9- 8 شام را بخورید، زیرا اگر با فاصله ی کمی از غذا خوردن بخوابید، هضم مواد غذایی دچار اشکال می شود، به خصوص اینکه با خوابیدن، متابولیسم بدن کاهش می یابد و غذاها بطور مؤثر نمی سوزند تا بدن از انرژی و مواد مغذی آن ها استفاده کند.

10- در صورت دلخواه در سحری و افطار می توانید چای بنوشید، فقط از مصرف چای زیاد در سحری خودداری کنید، زیرا کافئین موجود در چای دفع ادرار را افزایش می دهد و از این طریق نمک های معدنی که در طول روز بدن به آنها نیاز دارد، دفع می شوند.

11- مصرف گردو با پنیر از اثرات شاید مضر پنیر در کاهش حافظه بکاهد، به همین دلیل من سعی کرده ام همراه با مصرف پنیر، حتماً گردو راهم ذکر کنم.

12- شیره انگور سرشار از مواد مغذی است، به خصوص برای افرادی که دچار ضعف در طی روز می شوند بسیار مفید است. اثرات مفید شیره انگور شامل : افزایش اشتها، تقویت کلی بدن، افزایش شیر در خانم های شیرده و ... است.

به جای عسل یا مربا می توانید شیره ی انگور را با شیر یا خامه میل کنید. همچنین می توانید مقداری از این شیره، را در آب خنک بریزید و با افزودن کمی آب لیموی ترش به آن، یک شربت خوشمزه درست کنید که برای افزایش اشتها خوب است و به جای نوشابه های گازدار می توانید آن را مصرف کنید. البته افراد دیابتی نباید از این شیره مصرف کنند.

13- بعضی از افراد عادت دارند در سحری هم غذای پخته مصرف کنند. این مسئله بستگی به میل و عادت غذایی آنها دارد. ولی مصرف یک وعده غذایی پخته در طی روز کافی است، مگر این که فرد لاغر یا کودک یا نوجوان باشد. در این صورت باید هر دو را هم کامل مصرف کند.

فراموش نكنید كه پرخوری در هنگام سحر نه تنها از احساس گرسنگی در ساعات انتهایی روز جلوگیری نمی كند، بلكه در ساعات ابتدایی بعد از سحر، فشار زیادی را به معده و دستگاه گوارشی فرد وارد می كند كه سبب بروز علائمی نظیر سوء هاضمه، درد و نفخ معده می شود. بنابراین سحری را سبک بخورید و از مصرف غذاهای چرب و پرحجم برای سحری پرهیز کنید.

14- من سعی کرده ام در این برنامه غذایی یک بار خورش سبزی دار، یک بار گوشت قرمز، یک بار گوشت مرغ، یک بار ماهی، یک بار پلو با حبوبات و یک بار پلو با سبزیجات قرار دهم. شما می توانید در هفته های بعدی، بسته به سلیقه ی خود غذاهایی که معادل با این غذاها هستند را تهیه کنید. مثلاً بجای خورش کرفس، از خورش قورمه سبزی، به جای لوبیا پلو از کلم پلو، به جای کتلت گوشت از کباب با برنج، به جای ته چین مرغ از جوجه کباب یا مرغ و پلو و به جای قیمه از آبگوشت استفاده کنید. ولی حتماً سعی کنید یک بار در هفته ماهی بخورید که می تواند به صورت ماهی کبابی در فر، قلیه ماهی، ماهی شکم پر، کتلت ماهی یا ماهی سرخ شده در کمی روغن باشد. اگر گاهی اوقات امکان تهیه و پخت ماهی در هفته برای شما وجود نداشت، می توانید به جای آن از تن ماهی استفاده کنید ، البته افراد چاق نباید روغن تن را مصرف کنند.

15- شما می توانید غیر از غذاهای بالا، از انواع سوپ، آش، کوکو، املت، دلمه و ... استفاده کنید. ولی سعی کنید تا جایی که امکان دارد خودتان در منزل غذا تهیه کنید و غذای بیرون را نخورید، زیرا در تهیه غذاهای بیرون که بیشتر انواع پیتزا و ساندویچ می باشد، از سوسیس و کالباس و سس زیادی استفاده شده است. این مواد دارای چربی بالا و مواد نگهدارنده هستند که در صورت مصرف زیاد برای سلامتی بدن مضر هستند، خصوصاً افراد چاق، دارای چربی خون بالا و فشار خون بالا و کسانی که ناراحتی معده دارند ، نباید اصلاً این مواد غذایی را مصرف کنند.

16- به مقدار كافی بین افطار تا وقت خواب آب بنوشید تا از كم آبی بدن جلوگیری شود.

نیره ولدخانی – کارشناس تغذیه تبیان

1389/05/31

» خرما؛ میوه ای مغذی و پر انرژی

خرما میوه بسیاری مغذی و كامل می باشد كه می توانید به همراه چای یا آب جوش در افطار آن را میل كنید. این میوه دارای قند زیادی است. حدود70 درصد آن را كربوهیدرات تشكیل می دهد كه 60 تا 65 درصد آن قندهای گلوكز و فروكتوز و 5/2 درصد فیبر غذایی است. به همین دلیل برای افرادی كه نمی توانند ساكاروز را تحمل كنند، مناسب است. گلوكز و فروكتوز از ساكاروز مشتق می شوند. این قندها به راحتی و فوراً توسط بدن جذب شده، بدون نیاز به هضم در بدن تولید انرژی كرده و یا ذخیره می شوند.

همچنین منبع مناسبی از املاح زیر است:

آهن- پتاسیم- منیزیم ( برای عمل ماهیچه های ارادی لازم است )- گوگرد- مس- كلسیم و فسفر ( برای ساخت عضله و بافت های عصبی لازم است ).

ویتامین های موجود در آن شامل: ویتامین های

B1،B2 ،A ، بیوتین ، اسید فولیك و ویتامینC است.
برای كسب اطلاعات لازم در مورد هر یك از این ویتامین ها روی آنها كلیك كنید.

8/13 درصد آن را آب و 3درصد آن را پروتئین تشكیل می دهد.

بلافاصله بعد از خوردن یك كیلوگرم خرما، 3470 كالری انرژی در بدن تولید می شود. به همین دلیل مصرف خرما در افطار مناسب است، زیرا گرسنگی شما را فرو می نشاند..

این مقدار انرژی در مقایسه با سایر میوه ها بسیار بالاست. مقدار انرژی تولید شده در یك كیلو گرم از مواد غذایی زیر به شرح زیر است :

زرد آلو : 520 كالری

پرتقال : 480 كالری

برنج پخته : 1800 كالری

نان گندم : 2295 كالری

موز : 970 كالری

گوشت بدون چربی : 2245 كالری

ولی همانطور كه گفته شد یك كیلو خرما بیش از 3000 كالری انرژی تولید می كند.



15 تا 30 در صد آن را آب تشكیل می دهد . میوه خرما 2 درصد پروتئین و كمتر از 2 درصد چربی و املاح دارد. پروتئین و آب موجود در آن بسته به نوع خرما و مرحله رسیدن آن فرق می كند. سدیم كمی نیز دارد.

همچنین می توان گفت خرما به تنهایی یك منبع و معدن غنی است زیرا حاوی املاح معدنی فراوانی است.مقدار فسفر موجود در خرما به اندازه مجموع فسفر موجود در زردآلو، گلابی و انگور است.

حجم بالای منیزیوم موجود در خرما باعث كاهش انواع سرطان می شود.

به دلیل سدیم كم آن ( 1میلی گرم در 100گرم خرما )، برای افراد دچار فشار خون بالا كه بایستی رژیم كم سدیم داشته باشند، مفید است. آهن موجود در آن ( 3میلی گرم در 100 گرم خرما ) یك سومRDA یا نیاز روزانه به آهن را برای مردان تامین می كند.

فیبر موجود در آن برای بهبود عملكرد سیستم گوارش و هضم و دفع مواد غذایی مفید است. مطالعات فراوان نشان می دهد برای بیشتر افراد رژیم پرفیبر بسیار بهتر و سالم تر از رژیم غذایی كم فیبر است.

مطلب كاملی نیز قبلاً در مورد ارزش غذایی خرما تهیه كرده بودیم كه در سایت به نمایش درآمد. برای مشاهده این مطلب اینجا را

كلیك كنید.

* منبع :
www.fao.orgمترجم : ولدخانی – كارشناس تغذیه تبیان

1389/05/31

» روزه گرفتن عوارض بیماری ام. اس را کاهش می دهد

تحقیقات یک گروه از پژوهشگران ایتالیایی نشان داده است که روزه گرفتن عوارض بیماری ام. اس یا MS* را کاهش می دهد.

بررسی موش های مبتلا به نوعی بیماری نظیر بیماری MS نشان داد که گرسنه نگه داشتن آنها برای مدت 48 ساعت، مقدار آسیب های مغزی را کاهش می دهد و این حیوانات می توانند به نحو بهتری تعادل خود را هنگام راه رفتن حفظ کنند. همچنین از شدت عوارضی نظیر فلج شدن یا ضعف عمومی در آنها کاسته می شود.


به گفته رئیس گروه پژوهش ، هر چند روزه گرفتن بیماری MS را درمان نمی کند، اما استفاده از این روش به همراه دارو می تواند عوارض بیماری را کاهش دهد. البته بیمارانی که قصد روزه گرفتن دارند، باید از یک رژیم غذایی مناسب تحت نظر پزشک یا متخصص تغذیه استفاده کنند تا همه مواد لازم به بدن آنها برسد.
بر اساس نظریه های موجود، بیماری MS زمانی بروز می کند که عوامل دفاعی سیستم ایمنی بدن به بافت های مغز و نخاع شخص حمله ور می شوند و باعث از بین رفتن آنها شوند. این بیماری به طور معمول در سنین 20 تا 40 سالگی دیده می شود.

سلول های سیستم ایمنی با حمله به سلول های عصبی و نابود کردن سد دفاعی آنها، انجام فعالیت هایی مثل راه رفتن را برای شخص دشوار می سازند. همچنین عوارضی نظیر خستگی، لرزش و فلج را باعث می شوند.

تحقیقات جدید، توجه دانشمندان را به هورمون لپتین ** که در کاهش اشتها نقش دارد، جلب کرده است. این هورمون می تواند نحوه فعالیت سیستم ایمنی را تغییر دهد.

محققان ایتالیایی در بررسی خود مشاهده کردند که قبل از بروز بیماری در موش ها، میزان هورمون لپتین در بدن آنها به دو برابر افزایش یافت، اما در موش هایی که 48 ساعت گرسنگی کشیده بودند ( که معادل 7 تا 10 روز روزه گرفتن در انسان است ) مقدار هورمون لپتین کاهش یافت.

پی نوشت :

* MULTIPLE SCLEROSIS : M.S بیماری سیستم عصبی که با تحلیل تدریجی اعصاب همراه است.

** LEPTIN : لپتین پروتئینی که توسط سلول های چربی در بدن تولید می شود و در پلاسما وجود دارد.

1389/05/31

» چند خبر در مورد تغذیه در ماه رمضان

نخوردن سحری موجب سردرد می‌شود


دكتر حسن مظفری متخصص تغذیه درباره نخوردن ‌سحری در ماه مبارك رمضان گفت: از نظر تغذیه‌ای روزه بی سحری توصیه نمی‌شود . در افرادی که بی‌سحری روزه می‌گیرند ، کمبود بیش از حد انرژی باعث می شود، بدن از منابع چربی برای تامین انرژی استفاده کند و در اثر سوخت ناقص چربی ها ، ترکیبات ستونی در بدن ایجاد می شوند که منجر به ایجاد بوی بد دهان، سردرد، دردهای عضلانی می‌شوند و فرد احساس می‌كند كه سالم نیست.

دكتر افرا درخشی متخصص تغذیه نیز گفت: صرف سحری برای همه روزه‌داران به خصوص نوجوانان در حال رشد ضروری بوده و سحری باید شامل یك وعده غذای كامل برای هر فرد باشد.

یك روزه‌دار در طول روز با كمبود آب و نمك‌ها یا الكترولیت و قند مواجه است، بنابراین در هنگام افطار به نحو شایسته‌ای این كمبودها باید جبران شود. شروع افطار با مایعات گرمی مانند آب، چای، شیر، سوپ سبزیجات به همراه چند عدد خرما مناسب است.

وی افزود: مصرف نان، پنیر، سبزی و مایعات، به همراه خرما بهترین افطار به شمار می‌رود و صرف شام به منظور جلوگیری از ولع بعد از افطار دو ساعت بعد توصیه می‌شود. اما درمورد نوجوانان و افرادی كه تازه به سن تكلیف رسیده‌اند (چون در دوران رشد هستند ) باید افطار و شام در یک وعده با هم خورده شوند. غذای شام باید شامل مواد گوشتی، مرغ، ماهی، تخم مرغ، سالاد و ماست باشد.

كشمش و خرما جایگزین زولبیا و بامیه شود


یك متخصص تغذیه توصیه كرد كه به جای مصرف زولبیا و بامیه در ماه مبارك رمضان، كشمش و خرما را كه از سودمندترین قندهای طبیعی هستند ، مصرف کنند كه اثرات جانبی بسیار كمی هم دارند.

دكتر مظفری در مورد مصرف و تولید بسیار بالای زولبیا، بامیه و نقل و نبات در ماه رمضان گفت: باید مصرف شیرینی بخصوص شیرینی‌هایی مصنوعی متعادل باشد، چون مصرف بیش ار حد قند در بروز بیماری های قلبی و عروقی نقش دارد و به نسبت افزایش مصرف آن ، بدن از دریافت مواد غذایی دیگر محروم می‌شود.

وی درمورد فواید و مضرات مصرف غذاهایی نظیر سوپ و آش در هنگام افطار گفت: اینكه برخی افراد هنگام افطار غذاهای بسیار ساده‌ای نظیر آش و سوپ مصرف می‌كنند و بعد از چند ساعت شام می‌خورند، بد نیست چون دستگاه گوارش ابتدا با حجم كمی از غذا آماده فعالیت می‌شود و از میزان عطش نیز كاسته می‌شود و بدن با دست آوردن حالت ثبات آماده شام می‌شود؛ اما اینكه برخی از همان ابتدا افطار و شام را با هم مصرف می‌كنند و یك دفعه مواد غذایی بسیاری را وارد دستگاه گوارش می‌كنند زیاد مطلوب نیست و روش اول بسیار بهتر است.

زنان شیرده روزه‌دار مواد غذایی با كیفیت بخورند


دکتر مظفری در پاسخ به این سوال كه زنان شیرده روزه دار چه نكات غذایی را باید رعایت كنند، گفت: چون بخش عمده‌ای از مواد غذایی كه زنان شیرده مصرف می‌كنند، وارد شیر شده و به كودك می‌رسد، نیازهای تغذیه‌ای آنها بالا می‌رود. لذا برای شیردهی موفق نیازمند مصرف مواد غذایی بیشتری از نظر كمی و كیفی هستند و در صورت روزه‌دار شدن باید هنگام سحر و افطار، مواد غذایی را با كمیت و كیفیت مطلوبی مصرف كنند تا لطمه‌ای به كودك وارد نشود.




نمی‌توان برای همه افراد در ماه رمضان یك الگوی تغذیه‌ای واحد پیاده كرد


یك متخصص تغذیه و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشكی مشهد اعتقاد دارد كه در ماه مبارك رمضان نمی‌توان برای افراد یك الگوی تغذیه‌ای واحد پیاده كرد.

وی اظهارداشت: هرگونه نیاز بدن به غذا باید تامین شود كه حجم آن را خود فرد تعیین می‌كند. لذا افرادی هستند كه در وقت سحر نمی‌توانند غذا بخورند، به هر حال باید غذا به اندازه مورد نیاز مصرف شود و اگر بتوانیم آگاهی مردم را نسبت به منابع غذایی مواد مغذی افزایش دهیم ، می‌توانیم سلامت بدن را حفظ نماییم.

این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشكی مشهد به سحری به عنوان وعده مهمی در ماه رمضان اشاره كرد و گفت: باید سحری غذای كاملی باشد زیرا در طول روز بدن به پروتئین نیازمند است كه می‌توان با قرار دادن گوشت، برنج، حبوبات و سبزیجات در سحری پروتئین‌های مورد نیاز بدن را تامین كرد.

برای شروع افطار بهتر است از خرما، شیر گرم یا چای استفاده شود تا معده به آرامی كار خود را شروع كند یا بهتر است از مایعات و موادی مثل شله زرد استفاده كرد.

بیماران گوارشی از گرفتن روزه خودداری كنند


چنانچه بیماران گوارشی در حین روزه‌داری دچار علائمی چون دل درد خصوصا هنگام ظهر شوند، نشانه فعالیت بیماری بوده و باید از روزه‌داری پرهیز كنند.

دكتر علی فانی متخصص بیماری های گوارشی در مورد تغذیه افرادی كه برای اولین بار روزه می‌گیرند، گفت : غذاها خصوصا در موقع افطار باید سبك، نسبتا كم حجم و پركالری باشند، مثل لبنیات، عسل، خرما، برخی از شیرینی‌های ساده و مواد پروتئینی مثل گوشت و پرهیز از مصرف غذاهای پرحجم و نفاخ به دلیل استراحت معده در شب و نیز پرهیز از غذاهای چرب، سرخ كرده و چاشنی‌ها.

وی افزود: یك سوپ مناسب برای افطار، یك پیش غذای مناسب است چون آب بدن را تامین می‌كند و هضم خوبی دارد، ولی آش رشته كه هم كشك دارد و هم سنگین و نفاخ است باید مصرف نشود.

وی در مورد روزه گرفتن افرادی كه به بیماری‌ گوارشی مبتلا هستند، گفت: افرادی كه مبتلا به زخم های فعال سیستم گوارشی فوقانی مثل معده و اثنی عشر هستند، ترجیحا از روزه‌داری معاف هستند چون روزه داری با تشدید ترشح اسید معده منجر به فعال سازی زخم و عوارضی چون خونریزی می‌شود.

سنگ كلیه بیماری نیست كه مانع روزه‌داری شود


بیماران مبتلا به سنگ كلیه می‌توانند با نوشیدن 8 لیوان آب یا مایعات در فواصل افطار تا سحر روزه بگیرند.

دكتر روشنی متخصص بیماری های كلیوی تاكید كرد: سنگ كلیه بیماری نیست كه مانع روزه‌داری شود.

وی ‌افزود: همانطور كه به چنین بیمارانی در ایام غیر از ماه رمضان توصیه می‌شود 8 لیوان آب یا مایعات بنوشند، در ماه رمضان هم با تقسیم دفعات نوشیدن آب و مایعات در ساعات بین افطار تا سحر، می‌توانند روزه خود را بگیرند.

وی توصیه كرد كه افراد از نوشیدن نوشابه‌های گازدار در ابتدای افطار بپرهیزند، چرا كه این نوشابه‌ها هم موجب كمبود كلسیم در بدن و هم باعث تورم معده و ایجاد سیری كاذب می شوند.


* منبع : سایت ایسنا ( خبرگزاری دانشجویان ایران )

1389/05/30

» رمضان و رژیم لاغری

فرارسیدن ماه مبارک رمضان، ماه نیایش و روزه داری بر شما دوستان عزیز تهنیت باد.

در این ماه مبارک، سفره افطار در منزل روزه داران پهن می شود و مهمانی های بسیاری برای بهره بردن از ثواب کثیر ماه رمضان بر پا می گردد .

اگر رژیم لاغری تان را تا ماه مبارک دنبال کرده اید، در این ماه نیز می توانید با کمی تلاش و خودداری برنامه خود را پیگیری کنید. در طول روز اگر روزه دار باشید، مسلما غذایی مصرف نمی کنید، ولی در هنگام افطار تا سحر خود را مجاز می دانید به دلیل گرسنگی ای که در طول روز متحمل شده اید غذای بیشتری مصرف کنید یا فراموش می کنید که در برنامه رژیم لاغری هستید . باید بدانید که با روزه گرفتن میزان انرژی مورد نیاز شما کاهش یافته و به دلیل سازگاری بدن، گرسنگی کمتر از روزهای عادی می گردد.


دستور العمل های زیر می تواند شما را برای رعایت بهتر رژیم در ماه رمضان یاری کند:
1) غذایی که در رژیم غذایی شما در وعده های مختلف ذکر شده، جمع کرده و به دو قسمت مساوی تقسیم کنید، نیمی را در افطار و نیمی را هنگام سحر بخورید. در خوردن افطار زیاده روی نکنید تا بتوانید هنگام سحر نیز سحری بخورید. با نخوردن سحری، مواد زائد حاصل از سوخت چربی در بدن شما جمع شده، باعث بروز حالت خستگی زیاد در انتهای روز می شود.

2) پیش از آنکه بر سر سفره بنشینید، بدانید که از چه چیزهایی و به چه میزان باید بخورید تا زیاده روی نکنید.

3) گرسنگی طولانی مدت موجب هدر رفتن سدیم، پتاسیم و پروتئین بدن شما می شود. سعی کنید، در سحر و افطار از غذاهایی که حاوی پروتئین بیشتر باشند مصرف کنید. پروتئین موجود در گوشت قرمز( 2 تا 3 بار در هفته مصرف شود )،مرغ، تخم مرغ و ماهی غنی تر هستند. از مصرف روغن زیاد در تهیه غذا بپرهیزید که موجب افزایش تشنگی شما می شود.

برای تأمین سدیم و پتاسیم تلف شده در هر وعده، حتما سبزیجات تازه یا پخته ( آش یا سوپ پزی ) مصرف کنید.

4) در عین حال سعی نکنید در ماه مبارک با کم خوری بیش ار حد خود را در معرض ابتلا به عوارض دستگاه گوارش و احیانا معده دردهای شدید قرار دهید.

5) برای تأمین آب مورد نیاز بدنتان که 8 لیوان در روز است، از افطار تا سحر میوه های تازه و آب میوه مصرف کنید. از خوردن چای، قهوه و نوشابه بکاهید، چون در عین تأمین آب، اثر دیورتیکی آنها موجب افزایش ادرار و دفع آب از بدن شما می شود.

6) از مصرف تنقلات بسیار شیرین و چرب مثل زولبیا بپرهیزید. بدن شما به آنها نیازی ندارد.

عاتکه موسوی- کارشناس تغذیه

1389/05/30

» نقش روزه در مبارزه با چاقی

برنامه معین و مشخص سالیانه ای كه اسلام تحت عنوان « روزه و روزه داری » برای پیروان خود جزء اهم وظایف و افضل فرایض قرار داده است، بر خلاف آنچه كه ظاهربینان از قضاوت های عامیانه خود، یك عبارت صوری و یك رژیم ساده و عادی نتیجه می گیرند، برنامه ای است كاملاً منظم و اصولی كه از جهات مختلف برای تأمین سلامتی بشر مفید و ضروری است.

روزه داری با آن اصول و روشی كه در اسلام مطرح شده و به موازات سایر تعالیم اسلامی به معرض اجرا گذارده می شود، نه تنها از نظر تأمین سلامت جسمی حائز اهمیت است، بلكه از نظر تأمین سلامت روحی نیز قابل توجه بوده و در حقیقت برنامه روزه داری عبارتست از اجرای یك برنامه بهداشتی كامل از نظر بهداشت روانی و جسمی و بدینوسیله است كه امنیت فردی و اجتماعی خصوصاً اگر به موازات سایر تعالیم عالیه اسلامی اجرا شود، به معنی كاملی تأمین خواهد گردید.


مبارزه با چاقی در اسلام
در اسلام دو روش خاص برای مبارزه با چاقی وجود دارد كه باصطلاح پزشكی یكی پیش گیری و دیگری درمانی است:
1- در پیشگیری از ازیاد چربی، روش اسلام یك مبارزه روزانه است كه نه تنها روزی یك بار بلكه روزی دو سه بار انجام می شود؛ یعنی در هر وعده غذا یك بار میبایست مورد توجه پیروان این مكتب قرار گیرد و آن عبارتست از اینكه" مستحب است انسان نیمه سیر از سر سفره بلند شود" یعنی همانطوری كه محافل پزشكی غرب امروزه پس از طی مراحل مختلف علمی و تجربی و پس از تحمل خسارت سنگین ناشی از مرگ و میرها و بیماریهای مختلفی مثل تصلب شرائین و ازدیاد كلسترول خون و چاقی و غیره به این نتیجه رسیده اند كه تنها راه مبارزه با چاقی عبارتست ازكم خواری.

دستور دیگر اسلام از نظر پیشگیری عبارت است از" منع افراط در هر چیزی اعم از خواب و خوراك و غیره".

همچنین در ردیف مكروهات و مستحبات آداب غذا خوردن در اسلام دستوراتی است كه از لحاظ مبارزه با چاقی و بیماریهای وابسته اش حائزاهمیت بوده و كاملاً بر اصول علمی و موازین فطرت و طبیعت منطبق است كه موارد چندی را ذیلاً اشاره می نمائیم:

از مستحبات آداب غذا خورن در اسلام یكی عبارتست از: " خوردن غذا بعد ازغالب شدن گرسنگی" یعنی مستحب است تا انسان گرسنه نشده است ، لب به غذا نگشاید.

اصولا میل و هوس بیش از عقل و منطق در تغذیه اعمال نفوذ می كند و لذا مراعات اصل اینكه عارضه گرسنگی، احتیاج طبیعی بدن را به غذا را اعلام كند نه میل و هوس به غذا، خود راه هر گونه افطار و تفریط را بسته و از ظهور هر نوع اختلالی جلوگیری می نماید، و به علاوه میزان غذای روزانه همواره متغیر بوده و بر حسب نوع كار و فعالیت، درجه حرارت محیط زندگی، حدود سن، حالات سلامتی و بیماری، اختلالات درونی و غیره فرق می كند كه احساس گرسنگی سهل ترین و طبیعی ترین وسیله تشخیص احتیاجات بدن است. البته در دستور فوق غرض از گرسنگی و غلبه آن عبارتست از گرسنگی طبیعی و اشتهای حقیقی نه اشتهای كاذب حاصله از میل و هوس.

2- روش دوم مبارزه اسلام با چاقی، یك مبارزه سالیانه تحت عنوان برنامه " روزه داری " است تا اگر انسان در عرض سال به علت طمع یا غفلت یا به هرعلتی از شكم پرستی و پرخوری خودداری نكند و ذخائر بدنی خود را انباشته كند، هنوز فرصت آن را دارد كه سالی یك بار چربیهای ذخیره را در طول مدت یكماه روزه داری تدریجاً ، بدون كمترین عوارض و عواقب وخیمی هضم كرده و بار بدن را سبكتر كند، قبل از اینكه سالها چربی به دور اعضای بدن جمع شده و سال به سال كهنه و سفت و سخت شود.

نكته مهم و حساسی كه در اینجا نباید فراموش كرد اینست كه علی رغم تصورات ظاهر بینان اساساً برنامه روزه داری در اسلام انتخاب رژیم برای لاغری نیست یعنی روزه داری از نظر اسلام بمنظور طرح برنامه هائی برای لاغر شدن نیست، بلكه هدف اصلی و حقیقی اسلام از روزه داری طرح یك برنامه عالی تر است كه برخورداری از اثرات مثبت روزه برای لاغر شدن، یك فایده ضمنی از این فریضه است و برای اینكه بدانیم حذف چربی اضافی و مبارزه با چاقی، هنوز هدف اصلی روزه داری در اسلام نیست، كافی است یادآوری كنیم كه صحت عمل در روزه داری تابع شرایط چندی است كه پرهیز از خوردن یكی از آنها است، مثلا" نیت" قبل از اقدام به روزه گرفتن برای صحت روزه یك شرط اصلی است كه بدون آن ، حتی اگر روزه داری از تمام جهات دیگر هم صحیح و مقبول باشد ، روزه باطل است.

اگر فرض كنیم دستورات محافل بهداشتی جهان در مورد مبارزه با چاقی كاملاً اصولی بوده و در این مورد مفید و موثر هم باشند، ولی تعلیم آنها به افكارعمومی و اجرای آن تعالیم خالی از اشكال نیست زیرا تنها تعلیم دستورات، برای اجرای آنها كافی نیست، یعنی حتی اگر برای مبارزه با چاقی و عوارض ناشی از آن، روش صحیح و اصولی هم پیدا شود، اما باید دید اجرا كننده كیست؟ و چگونه افراد از عهده امیال و هوسهای خود می توانند برآیند؟ و آیا واقعاً آنطور كه می دانند، عمل می كنند؟ مگر تنها دانستن یك چیز برای اجرای آن كافی است؟

مگر خود اطباء اروپا و امریكا مضرات سیگار یا مشروبات الكی را نمی دانند؟ یا بیمارانی كه با راهنمایی اطباء دلسوز باید از انجام بعضی كارها پرهیز كنند، چنین می كنند؟ پس علم به تنهائی برای اجتناب از ارتكاب كار كافی نیست و بیشتر افراد حتی با داشتن علم و اطلاع، در اثر غفلت وسهل انگاری های غیرقابل اجتناب، دائماً به خطا مرتكب می شوند.

اسلام در روزه داری ،موضوع هضم چربی زاید را هدف اصلی قرار نداده است. همچنین حتی اگر اجرا كنندگان این حكم آسمانی افرادی بیسواد و عامی بوده و از ساختمان شیمیایی چربی ها و از فرمول سوخت و ساز آنها بیخبر باشند، ولی دراجرای این دستور، به اتكاء ایمان راسخ خود همواره موفق می باشند.

ناگفته نماند كه هنوز مسلمانان به علت غفلت و سهل انگاری ، اجرای مستحبات و اجتناب از مكروهات مانند مسئله " نیمه سیر برخاستن از سر سفره" را فراموش كرده و یا به طور غلط ، به خاطر دوری از لذتهای مضر و نا مشروع، در خوردن غذاهای حلال و مشروع افراط می كنند، ولی با این همه آمار مبتلایان به امراض ناشی از چاقی، در بین مسلمانان به مراتب كمتر از ملل غرب است.
منبع :سلامت

1389/05/30

» اثر روزه بر چربی های خون

مقایسهُ اثرات روزه ماه مبارك رمضان باالگوی غذایی كم چرب و نسبتا" كم كالری برلیپیدهای پلاسمائی افراد هیپرلیپیدمیك ( چربی خون بالا )

درماه مبارك رمضان مسلمانان رژیم غذائی خود را از سه وعده صرف غذا (صبح، ظهر و شب ) به دو وعده (قبل از صبح وابتدای شب) تغییر می دهند.

برای بررسی تاثیرالگوی غذائی ماه مبارك رمضان (دو وعده) برروی پارامترهای بدن سنجی و مقادیر چربی های خون وارزیابی تاثیرات فوق تا یكماه بعد از رمضان، تعداد 38 مرد دچار چربی خون بالا (هیپرلیپیدمیك) از افراد مختلف جامعه انتخاب شدند كه از این تعداد 28 نفر در گروه روزه دار و 10 نفر دیگر در گروه غیر روزه دار قرار داشتند. به این افراد در مورد رعایت الگوی غذایی كم چرب و نسبتا" كم كالری آموزش داده شد. این بررسی 20 روز قبل از رمضان شروع و تا یكماه بعد ازرمضان ادامه یافت. در ماه مبارك رمضان گروه روزه دار در طول شبانه روز از دو وعده غذا و گروه كنترل یا غیر روزه دار از سه وعده غذا استفاده می كردند . جهت ارزیابی های تغذیه ای و كنترل رعایت الگوی غذائی فوق از افراد تحت مطالعه 12 بار یاد آمد 24 ساعته خوراك در طول انجام طرح بعمل آمد. اندازه گیری های بدن سنجی و آزمایش های خونی شامل اندازه گیری مقادیر كلسترول -LDL ، كلسترول -HDL ، كلسترول تام و تری گلیسرید در چهار نوبت ( 20 روز قبل از ماه رمضان ، اول ، آخر و یكماه بعد از رمضان) انجام گردید. هدف از این مطالعه مقایسه بین اثرات روزه ماه مبارك رمضان و الگوی غذایی كم چرب و نسبتا" كم كالری بر چربی های پلاسمایی افراد هیپرلیپیدمیك بود.

بررسی نتایج حاصل نشان داد كه گروه روزه دار در طی ماه رمضان كاهش معنی داری در میزان انرژی و مواد مغذی دریافتی خود داشتند، ولی در گروه كنترل ( غیر روزه دار) تغییری در مقادیر فوق در طی بررسی مشاهده نگردید. همچنین در گروه روزه دار در پایان ماه رمضان مقادیر وزن، نمایه توده بدن ، كلسترول –LDL ، كلسترول تام و تری گلیسرید كاهش یافته بود، ولی مقدار كلسترول-HDL افزایش مختصری نشان داده بود و این تغییرات تا یكماه بعد از رمضان نیز ادامه داشت. در گروه غیر روزه دار تغییر معنی داری در مقادیر مذكور مشاهده نگردید.

بنابراین به نظر می رسد رعایت الگوی غذایی مناسب، همراه با كاهش انرژی دریافتی در ماه مبارك رمضان تاثیر معنی داری در كاهش مقادیر چربی خون و پارامترهای بدن سنجی در افراد هیپرلیپیدمیك می تواند داشته باشد.
منبع :سلامت

1389/05/29

» سحری را حذف نکنید

روزه یکی از عبادات بسیار خوب اسلام است که علاوه بر فواید فراوان روحی، در صورتی که درست اجرا شود، می‌تواند سلامت جسمی فرد را نیز تضمین کند. ولی متاسفانه در برخی موارد به دلیل عدم رعایت نکات کلیدی در روزه‌داری، نه تنها افراد نمی‌توانند از مزایای آن بهره‌مند شوند، بلکه دچار مشکلات جانبی خواهند شد که چندان سودمند نیست.


یکی از نکاتی که روزه‌داران باید به آن دقت کنند این است که هرگز وعده سحری را حذف نکنند، زیرا این مساله به خصوص برای افرادی که فعالیت ذهنی دارند (دانش‌آموزان) و یا کارگرانی که فعالیت بدنی زیادی دارند بسیار حائز اهمیت است.

علاوه بر آن به دلیل فاصله زمانی بین وعده سحری و افطار و برای جلوگیری از گرسنگی و تشنگی در طول روز بهتر است از تمام گروه‌های غذایی در وعده سحری استفاده شود:

مصرف میوه و سبزی تازه، علاوه بر تامین ویتامین‌ها و مواد مغذی، مقدار فیبر بالایی را نیز به بدن می‌رساند که هم از یبوست جلوگیری می‌کند و هم قسمتی از آب مورد نیاز بدن را نیز تامین می‌کنند.

بهتر است در وعده سحر از مواد حاوی کلسیم مثل پنیر و شیر استفاده شود. نان‌های سبوس‌دار نیز گزینه بسیار مناسبی برای وعده سحری هستند.

در وعده سحر می‌توان سالادی متشکل از سبزی‌های برگ سبز (کاهو، خیار و سبزی‌های معطر) به همراه مواد غذایی حاوی ویتامین C نظیر گوجه فرنگی، فلفل دلمه، لیمو ترش و همچنین هویج رنده شده یا جوانه گندم به همراه 1 یا 2 عدد گردو یا اندکی روغن زیتون استفاده کرد.

مصرف بیش از حد زولبیا و بامیه و مواد غذایی شیرین در فاصله کمی، روزه‌دار را گرسنه می‌کنند، زیرا قندهای ساده ای که دراین مواد وجود دارند، سریع‌تر وارد جریان خون می شوند و با تحریک ترشح انسولین(هورمون کاهش دهنده ی قند خون که از لوزالمعده ترشح می شود)، قند خون را پس از مدتی کاهش می‌دهند.
در وعده سحر استفاده از غلات و حبوبات نیز سودمند است؛ مثلاً مصرف عدسی به همراه روغن زیتون، گلپر و لیمو ترش گزینه بسیار مناسبی است، البته به شرطی که از مشکلات گوارشی رنج نبرید و اکیداً توصیه می شود که حتماً حبوبات را قبل از مصرف دو بار خیس کرده و آب آن را عوض کنید و پس از صرف چنین غذا‌هایی بهتر است یک استکان کوچک عرق نعناع یا عرق رازیانه مصرف کنید.

همچنین نوشیدن مقدار زیاد چای در وعده سحری از ترس تشنگی به هیچ وجه توصیه نمی‌شود، زیرا زیاد نوشیدن چای موجب افزایش دفع ادرار و از دست رفتن املاح معدنی بدن می‌شود. برای جلوگیری از بروز تشنگی، مصرف آب، چای کمرنگ، آب میوه، میوه‌ها و سبزی‌های آب دار، شیرکم‌چرب و ... به خصوص در افراد مسنی که روزه می‌گیرند بسیار اهمیت دارد.

در خاتمه بهتر است ذکر کنیم که چنانچه روزه‌داری بر اساس اصول کلی بهداشتی انجام شود، باعث ایجاد تعادل در چربی‌های خون، کاهش وزن اضافی، دفع سموم بدن و تعدیل فشار خون می‌گردد و در کل وضعیت سلامت افراد بهبود چشم‌گیری خواهد یافت.
منبع :سلامت

1389/05/29

» بخور نخورهای ماه رمضان

بدن انسان برای حفظ سلامتی خود همواره مقداری چربی به عنوان ذخیره انرژی در نقاط مختلف ذخیره می‌كند و اگر این چربی‌ها به مدت طولانی، در بدن باقی بمانند می‌توانند به شكل فشرده درآیند و احتمال مورد استفاده قرار گرفتن آنها در بدن، كمتر می شود.

بنابراین روزه‌داری حتی در كسانی كه لاغر یا دارای وزن طبیعی هستند، به بدن این فرصت را می‌دهد تا این چربی‌های قدیمی را بسوزاند و پس از پایان دوره روزه‌داری، به جای آنها چربی تازه جایگزین شود.

همچنین در این ماه، برای افرادی كه چربی بیش از حدی را در بدن خود ذخیره کرده اند، فرصت مغتنمی فراهم می‌شود تا مقداری از آنها را برای تولید انرژی به مصرف برسانند و از اضافه وزن خود بكاهند.

دكتر احمدرضا درستی، متخصص تغذیه در گفتگو با «جام‌جم»، درباره ی بخور و نخورهای ماه مبارك رمضان می‌گوید: بسیاری از افراد با فرارسیدن ماه رمضان، سوالات فراوانی در خصوص نحوه تناول غذا در وعده‌های سحر و افطار برایشان پیش می‌آید كه با حرف‌های ضد و نقیضی كه از اطراف به گوششان می‌رسد، سرگردان می‌مانند كه بالاخره چطور و چگونه باید روزه خود را افطار كنند و در سحرگاه بایستی چه غذاهایی را مصرف كنند.

وی با اعلام این موضوع در ادامه یادآور می‌شود: بهتر است در وعده سحر، غذاهایی سبك و حتی‌الامكان كم‌چرب همچون نان، پنیر، طالبی و ... خورد، ولی باید خاطرنشان كرد كه خوردن غذاهای حاضری برای كودكان خوب نیست و نمی‌تواند انرژی روزانه ی آنها را تامین كند. پس بهتر است در وعده سحر آنها غذاهای كم چربی همچون برنج و خورش نیز جای گیرد.

این متخصص تغذیه عنوان می‌كند: غذاهای پرچرب می‌توانند در طول روز باعث تشنگی افراد شوند. به همین دلیل خوردن «كله‌پاچه و غذاهای سرخ شده» اصولا توصیه نمی‌شود و لازم است به جای این نوع غذاها، در وعده سحر از سبزیجات و ماست استفاده کرد تا زمان گرسنگی به تعویق بیفتد.

چگونه روزه خود را افطار كنیم؟
آش و سوپ رقیق و حلیمی كه در آنها از مقدار كمی سرخ‌كردنی استفاده شده باشد، بهترین غذا برای افطار است. دكتر درستی با اشاره به این مطلب اظهار می‌كند: بهتر است روزه‌داران پس از صرف آب جوش و خرما، خوردن شیر گرم و مقداری نان به همراه پنیر و سبزی را فراموش نكنند.

وی در خصوص روزه‌داری در ماه‌های تابستان می‌افزاید: از آنجا که در ایام تابستان اذان مغرب دیر داده می‌شود (طول شب ها کوتاه است)، بهتر است روزه‌داران عزیز بلافاصله پس از صرف افطاری سبك، اقدام به صرف شام خود كه حاوی برنج، خورش، سالاد و ماست است، كنند (یعنی افطار و شام خود را یکجا بخورند) و تا هنگام خواب از نوشیدن 2 لیوان چای کم رنگ، یك لیوان شیر، کمی بیسكویت، خرما و میوه دریغ نكنند.

دكتر درستی در ادامه ابراز می‌كند: روزه‌داران بایستی توجه داشته باشند كه نحوه صرف افطار در فصول سرد سال تغییر می‌كند و روزه‌داران پس از صرف افطاری سبك (نان، پنیر، سبزی و...) بعد از اذان مغرب در ساعات 17 تا 18، بایستی در ساعات 20 تا 21 اقدام به صرف وعده شام كنند (یعنی افطار و شام خود را جدا از هم بخورند).

روزه‌داری در كودكان
وی متذكر می‌شود: در ایام روزه‌داری باید به تغذیه كودكان 9 تا 12 ساله و نوجوانان بین 13 تا 18 ساله توجه خاصی شود، زیرا دریافت ناكافی مواد غذایی می‌تواند به رشد و نمو آنها، لطمات جبران‌ناپذیری وارد كند.

نوجوانانی كه دچار وقفه در رشد شوند، گاها با كوتاه ماندن قد ، لاغری یا چاقی بیمارگونه مواجه می‌شوند؛ ولی متاسفانه اختلالاتی كه در اثر توقف رشد در ساختمان دستگاه‌های بدنی آنها اتفاق می‌افتد، منجر به ضعف و دردهای بدنی (به ویژه سردردهای مزمن)‌، بیماری‌های زنان ، سقط و زایمان زودرس ، مرده‌زایی، خونریزی‌های غیرطبیعی و ... می‌شود، لذا ساده‌اندیشی و بی‌توجهی به وضع تغذیه كودكان و خردسالان به هیچ وجه جایز نیست.

دكتر درستی خاطرنشان می‌كند: بنابراین به دختران 9 تا 12 ساله و همچنین نوجوانانی كه در معرض كمترین خطر سوءتغذیه قرار دارند و به تمام بیماران و حتی افراد به ظاهر سالمی كه روزه‌داری منجر به بروز علائم شدید بدنی از جمله ضعف فراوان در آنها می‌شود، توصیه می‌شود با مشورت متخصص تغذیه و متخصصان ، اقدام به روزه‌داری كنند.

منبع :سلامت

1389/05/28

» تاثیر روزه بر کاهش و افزایش وزن

ماه رمضان و روزه داری با تغییر رژیم معمول روزانه و وعده‌های غذایی، در دریافت میزان انرژی روزانه تغییراتی به وجود می‌آورد. گذشته از تغییر زمان وعده‌ها، مواد غذایی كه در این ماه وارد الگوی مصرف روزانه می‌شوند نیز تغییراتی را در همین روند ایجاد می‌كنند.

این تغییرات برای كسانی كه به هر دلیل از رژیم غذایی خاصی در روزهای عادی پیروی می‌كرده‌اند مهم تلقی می‌شود، برای مثال افرادی كه برای افزایش وزن تلاش می‌كنند و یا آنهایی كه برای كاهش وزن خود به رژیم لاغری روی آورده‌اند، در معرض این تغییرات قرار می‌گیرند و چنانچه نتوانند خود را با این تغییرات وفق داده و برنامه غذایی خود را با این تغییرات متناسب كنند، ممكن است در ادامه رژیم‌های غذایی خود با شكست مواجه شوند.



یكی از مهم ترین فواید روزه‌داری، بهبود وضعیت بدن و تناسب اندام است كه با سوخت بافت چربی و كاهش انرژی دریافتی میسر می‌شود، بنابراین در صورتی كه فرد روزه‌دار توصیه‌های بهداشتی را رعایت كند، به طور طبیعی پس از ماه رمضان، به دلیل كاهش چربی‌های بدن باید تا چند كیلوگرم كاهش وزن پیدا كند.

روزه و كاهش وزن
این روزها سفره‌های سحری وافطار خیلی‌ها با انواع غذاهای چرب و شیرین مانند حلوا، کاچی، خرما، شله‌زرد، شیربرنج چرب و شیرین و بالاخره زولبیا و بامیه رنگین می‌شود. نتیجه اینکه پس از یک ماه روزه‌داری نه تنها وزن کم نمی‌کنیم، بلکه با چند کیلو اضافه وزن دوباره به رژیم غذایی معمول خود برمی‌گردیم و روند چاقی و اضافه وزن را با الگوی غذایی غلط همچنان دنبال می‌کنیم. تهیه انواع و اقسام خوراکی‌ها، شیرینی‌های گوناگون در مهمانی‌های افطار نه تنها موجب از بین بردن آثار معنوی روزه می شود، بلکه با اسراف و پرخوری سرانجام اضافه وزن و چاقی را به همراه دارد.

چاقی با ذخیره بیش از حد انرژی به صورت چربی در بدن تعریف می‌شود. این مشكل در اثر عدم تعادل بین انرژی دریافتی و انرژی مصرفی ایجاد می‌شود. چاقی از عوامل خطر بروز بیماری‌های مزمن مانند فشار خون بالا، افزایش چربی‌های خون، دیابت نوع دو، بیماری‌های قلبی عروقی و بعضی از انواع سرطان‌ها است.

بر اساس تحقیقات انجام شده حدود 60 درصد جمعیت میانسال كشور مبتلا به اضافه وزن و چاقی هستند. با توجه به شیوع بالای اضافه وزن و چاقی در این گروه سنی و نقش چاقی به عنوان عامل خطر در بروز بیماری‌های مزمن و عواقب اقتصادی و اجتماعی آن، لزوم توجه به این معضل بهداشتی بیش از پیش آشكار می‌شود. به ویژه آن که تحقیقات نشان داده است حتی مقادیر متوسط كاهش وزن به میزان 5 تا 10 درصد، در كاهش خطر بروز بیماری‌های مرتبط با چاقی بسیار موثر است.

بیماری‌های مرتبط با چاقی و عوارض ناشی از آنها باعث ایجاد بار مالی بر كشور می‌شود، به طوری كه بر اساس برآوردها هزینه ناشی از چاقی 2 تا 8 درصد كل بودجه مراقبت‌های بهداشتی را در بر‌می‌گیرد. با توجه به این نکات مشخص می‌شود كسانی كه برای كاهش وزن خود تلاش می‌كنند، باید در این ایام نیز مراقب دریافت كالری خود باشند تا تلاش‌های آنها بیهوده نشود.

یك نكته قابل تامل
یكی دیگر از مشكلاتی كه ممكن است به علت ناترازی تغذیه‌ای طی ماه رمضان به وجود آید، افزایش چربی‌های خون بر خلاف انتظار است. بسیاری از افراد طی این ماه دچار بد خوری و یا پُرخوری می‌شوند و در مصرف مواد غذایی افراط می‌كنند، به گونه‌ای كه ممكن است حتی در عین كاهش وزن، میزان چربی خونشان افزایش یابد. علت اصلی این مشكل افراط در مصرف شیرینی‌ها و مواد غذایی چرب ناسالم از جمله زولبیا و بامیه است.

با برنامه ‌ریزی درست برای تغذیه و مصرف صحیح مواد غذایی در این ماه و پرهیز از زیاده روی در خوردن غذا، می‌توان از برکات معنوی این ماه سود بیشتری جست و فواید بهداشتی روزه را به دست آورد.



مصرف بی‌رویه این مواد غذایی می‌تواند متابولیسم (سوخت وساز) بدن را مختل كرده و عوارضی برای بدن ایجاد كند. بنابراین باید از مصرف زیاد غذاهای چرب و سرخ كرده به شدت خودداری كرد، چون بر خلاف آنچه مردم گمان می‌كنند كه طی ماه رمضان به واسطه روزه گرفتن وزن افراد كم می‌شود و همچنین افرادی كه دچار چربی خون بالا هستند، چربی خون آنها كاهش می‌یابد، در بسیاری از موارد مشاهده شده كه پس از ماه رمضان نه تنها كاهش وزن ایجاد نشده، بلكه موجب افزایش وزن و چربی خون هم شده است.

اگر روزه‌داری به شیوه صحیح انجام شده باشد، می‌تواند با كاهش كالری دریافتی، نوع خوب كلسترول یا HDL را در بدن افزایش داده و موجب كاهش كلسترول بد یا LDL شود، در غیر این صورت كلسترول بد خون افزایش می‌یابد.

به علاوه مصرف زیاد مواد غذایی چرب هنگام افطار موجب بی‌اشتهایی در هنگام سحر می‌شود، چون هضم چربی‌ها در بدن نیازمند مدت زمان طولانی‌تر است. خوردن خوراكی‌ها و مواد غذایی تا دیر وقت و به تاخیر انداختن زمان خواب، موجب بی‌اشتهایی و بی‌حوصلگی هنگام سحر می‌شود، بنابراین اگر وعده افطار به صورت مناسب مصرف شود، مشكلی برای وعده سحر ایجاد نخواهد شد.

روزه و افزایش وزن
بر خلاف افراد چاق، افراد لاغری كه برای افزایش وزن تلاش می‌كنند، سوال می‌كنند كه چگونه می‌توانند طی ماه رمضان، به رژیم خود ادامه دهند.

در پاسخ به این گروه موارد زیرتوصیه می‌شود:

شما می‌توانید در طول ماه مبارك رمضان نیز از رژیم افزایش وزن خود پیروی کنید. برای این كار می‌توانید غذاهای با كالری بالا و حجم كم كه بیشتر غذاهای چرب و شیرین هستند را البته با در نظر گرفتن سالم بودن آنها استفاده كنید؛ برای مثال در سوپ‌های خود خامه اضافه کنید. برنج خود را با كره میل كنید. همچنین می‌توانید به خورش‌ها، قدری آرد اضافه كنید تا هم غلیظ‌تر شوند و هم میزان كالری آنها بیشتر شود.

استفاده مناسب از مواد غذایی شیرین مانند خرما، شله زرد ، فرنی، حلوا ، كاچی و شیربرنج با عسل، راه دیگری برای دریافت كالری بالا است.

استفاده از تمام وعده‌های غذایی و میان وعده‌ها در مدت زمان مجاز، به دریافت مقادیر اضافی كالری كمك می‌كند، بنابراین به خصوص وعده سحری را از دست ندهید و آن را جایگزین وعده ناهار كه حذف می‌شود، كنید.

زیبا کاوه‌یی

سلامتیران

1389/05/28

» 8 توصيه سحري + 8 توصيه افطاري

توصـيـه‌هـاي سـحـري

1- وعده سحري، معادل ناهاري است که در روزهاي عادي مي‌‌ خورديد؛ يعني انواع غذاهاي برنجي را مي ‌توانيد در اين وعده بگنجانيد.



2- مي ‌توانيد 10 تا 12 قاشق غذاخوري برنج پخته (البته کمي ‌چرب‌ شده با روغن زيتون يا روغن کانولا) را همراه انواع خورش ‌هاي سنتي در اين وعده ميل کنيد.



3- خوردن سالاد در اين وعده، بخشي از آب مورد نياز بدن تان را تامين خواهد کرد و البته بهتر است که چاشني آن، آبليموي تازه يا سرکه بالزاميک و روغن زيتون باشد.



4- اگر جزو آن هايي هستيد که در اين وعده اشتهاي کمي دارند، بهتر است حجم مختصري از غذاهاي پُرکالري و البته مغذي را براي اين وعده انتخاب کنيد؛ مانند حليمي ‌که با کمي ‌کره و دارچين طعم‌ دار شده است.



5- خوردن مخلوط ميوه‌ هاي فصل با لبنياتي مانند شير و ماست يکي از گزينه‌ هاي مناسب براي شروع اين وعده است تا اشتهاي تان براي خوردن سحري بيشتر شود.



6- مصرف نوشابه‌ هاي گازدار و غذاهاي شور و پُرادويه‌ اي مانند انواع فست ‌فودها را در اين وعده به کلي فراموش کنيد تا در طول روز دچار تشنگي نشويد.



7- بهترين نوشيدني براي جلوگيري از تشنگي در طول روز‌هاي روزه‌ داري، آب است که البته مي ‌توانيد آن را با کمي ‌آبليموي تازه طعم‌ دار کنيد.



8- از مصرف سير، پياز و حتي سبزي خوردن در اين وعده بپرهيزيد تا بوي دهان تان براي اطرافيان، آزاردهنده نباشد.

توصـيـه‌ هـاي افـطـاري

1- وعده افطار، معادل همان وعده صبحانه‌ اي است که در روزهاي عادي مي ‌خورديد؛ پس بهتر است به حضور تمام ‌گروه‌ هاي غذايي در اين وعده غذايي ‌تان توجه کنيد.



2- روزه ‌تان را مي ‌توانيد با يک استکان شير گرم يا چاي کمرنگ و 2 عدد خرما يا يک قاشق غذاخوري عسل (طبيعي) باز کنيد.



3- مي‌ توانيد چند برش نان سنگک را همراه با 45 گرم پنير و چند برش گوجه‌ فرنگي و خيار و يک عدد گردو در اين وعده ميل کنيد و البته مي ‌توانيد پنيرتان را از قبل با گردو يا ساير مغزها و سبزيجات معطر مخلوط کرده و طعم‌ دار کنيد.



4- انواع سوپ‌ هاي سبک مانند سوپ شير نيز انتخاب مناسبي براي وعده افطاري هستند؛ البته در خوردن آن ها زياده‌ روي نکنيد تا حجم معده ‌تان پُر نشود و اشتهاي تان براي خوردن ساير غذاها از ميان نرود.



5- اگر احساس سنگيني يا دل ‌درد کرديد، کمي ‌صبر کنيد و سپس کاسه ‌اي ماست که با کمي ‌جوانه‌ گندم و پودرمغزها (مانند مغز ‌پسته، بادام و کنجد) مخلوط کرده ‌ايد، ميل کنيد. حتي مخلوط ماست و انواع ميوه‌ هاي فصل هم انتخاب مناسبي براي اين وعده هستند.



6- براي شام بهتر است از منابع پروتئيني استفاده کنيد؛ البته از انواع کم‌ چرب. به طور مثال، تکه ‌اي ماهي يا سينه ‌مرغ کبابي همراه با انواع سبزيجات بخارپز شده مانند هويج، لوبيا سبز، نخود فرنگي و ذرت.



7- حتما بين افطار تا شام 2 تا 3 واحد ميوه ميل کنيد تا در پايان اين ماه دچار کمبود انواع ويتامين ‌ها نشويد.



8- در وعده افطار، زياد چاي نخوريد؛ زيرا اين نوشيدني مُدر است و ممکن است شما را به کم‌ آبي مبتلا کند.

هفته نامه سلامت

اگر مي خواهيد با کارشناسان تغذيه ي سايت درباره رژيم هاي غذايي مشورت کنيد، اينجا را کليک کنيد.

اگر مي خواهيد با پزشکان سايت مشورت کنيد، اينجا را کليک کنيد.

براي شرکت در بحث هاي انجمن سايت مرتبط با بهداشت و سلامت، اينجا را کليک کنيد.

1389/05/27

» در غذايتان شير بريزيد

دکتر نسرين اميدوار/ متخصص تغذيه و رژيم درماني عضو هيات علمي‌دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي
--------------------------------------------------------------------------------

ما از جمله کشورهايي هستيم که مصرف شير ميان مردم کشورمان بسيار پايين است و استفاده از غذاهاي حاوي شير مي‌تواند راه خوبي براي مصرف شير بيشتر باشد؛ به خصوص در ماه مبارک رمضان كه در كل، حذف وعده‌هاي غذايي موجب عدم تامين کافي مواد مغذي در طول روز مي‌شود...


خوشبختانه ما غذاهاي سنتي مثل شير برنج، فرني و حتي غذاهاي جديدتري مثل سوپ‌ شير و... را داريم که به آنها شير اضافه مي‌شود و درواقع، مصرف آنها از جمله راه‌هاي غيرمستقيم مصرف اين محصول لبني به حساب مي‌آيد. خيلي‌ها تصور مي‌كنند شيري كه به غذا افزوده مي‌شود و حرارت مي‌بيند، ديگر خاصيت ندارد؛ در صورتي كه سخت در اشتباه‌اند، زيرا شير به‌كاررفته در اين غذاها مانند شير معمولي داراي ارزش غذايي تقريبا يكساني است.


آنچه مهم است، رسيدن پروتئين و کلسيم لازم به بدن است كه با خوردن اين ماده غذايي ارزشمند تأمين خواهند شد. البته در اثر جوشيدن و حرارت ديدن طولاني مدت کمي از ويتامين‌هاي موجود کاهش مي‌يابند و پروتئين شير کمي دچار تغيير مي‌شود اما اين تغيير خيلي چشم‌گير نيست که بخواهيم نگران آن باشيم و شير را براي تهيه انواع غذاها مورد استفاده قرار ندهيم. درواقع، پروتئين‌ها در اثر پخته شدن تنها کمي تغيير شکل مي‌دهند. اين همان اتفاقي است که در روند پاستوريزاسيون هم رخ مي‌دهد اما به هر حال اين تغيير چندان قابل‌ملاحظه‌ نيست.


فراموش نكنيد كه استفاده از شير در انواع غذاها عادت غذايي مناسبي تلقي مي‌شود و همان‌طور که مي‌دانيد، حتي اولين غذاهايي که براي تغذيه کودکان به عنوان غذاي کمکي توصيه مي‌شود، فرني و حريره‌‌بادام يا مخلوطي از آنها است که با شير پخته و آماده مصرف مي‌شوند. پس اگر عادت به خوردن شير (البته به تنهايي) نداريد، بهتر است از غذاهايي استفاده كنيد كه يكي از اجزاي تشكيل دهنده‌شان را شير البته از نوع كم‌چرب تشكيل مي‌دهد.


منبع :سلامت

1389/05/27

» ... و ايـنـک سـوپ شـيـر

سارا حسنلو/يک پيشنهاد خوب براي باز كردن روزه
--------------------------------------------------------------------------------

آغاز يک وعده غذايي با يك سوپ سبك و گرم مي‌تواند دستگاه گوارش را براي خوردن غذاي اصلي آماده‌ كند؛ به خصوص در افطارهاي ماه مبارک رمضان كه بدن ما مدت طولاني‌تري غذا دريافت نكرده است....


يك كاسه كوچك سوپ براي باز كردن روزه انتخاب مناسبي است و در اين ميان، سوپ شير يكي از بهترين‌هاست که ارزش غذايي فراواني دارد. براي آشنايي بيشتر با طرز تهيه و تحليل تغذيه‌اي اين غذاي خوشمزه با ما همراه شويد.


مواد لازم (براي 4 نفر)





جو




1 ليوان




160 كيلوكالري





پياز متوسط




1 عدد




15 كيلوكالري





هويج رنده شده




3 عدد




25 كيلوكالري





شير




1 ليوان




55 كيلوكالري





آب مرغ




2 ليوان




50 كيلوكالري





جعفري خرد شده




1 ليوان




25 كيلوكالري





خامه




5 قاشق غذاخوري




450 كيلوكالري





كره




1 قاشق غذاخوري




90 كيلوكالري





آبليمو




به ميزان دلخواه




صفر





نمك، زردچوبه و زعفران




به ميزان دلخواه




صفر








طرز تهيه


ابتدا پيازتان را خرد كرده و در كره تفت بدهيد. پس از افزودن زردچوبه و نمك، جو را نيز اضافه كرده و به اندازه نصف قابلمه آب به محتويات بيفزاييد و گهگاه آن را هم بزنيد تا ته نگيرد. پس از لعاب انداختن، هويج، سبزي يادشده، شير (که بهتر است گرم باشد) و زعفران را نيز اضافه كرده و نيم‌ساعت مانده به برداشتن سوپ، آب‌مرغ را اضافه كنيد. بعد از خاموش كردن اجاق، خامه را نيز اضافه كرده و به عنوان چاشني در سوپ‌تان آبليمو بريزيد.


اين سوپ تقريبا داراي 900 كيلوكالري انرژي است و در صورتي كه اين حجم غذا به 5 كاسه تقسيم شود هر كاسه حاوي 180 كيلوكالري انرژي خواهد بود.


خواص جو


وقتي صحبت از جو مي‌شود، خيلي‌ها ياد كاهش وزن و ديابت مي‌افتند و اينكه با خوردن اين ماده‌غذايي مي‌توان به كنترل قندخون كمك كرد. اما جالب است بدانيد كه اين ماده غذايي آهن نيز دارد؛ به طوري كه هر 100 گرم از آن داراي 4 ميلي‌گرم آهن است (البته با قدرت جذب كمتر؛ زيرا يک منبع گياهي است) و بررسي‌ها نشان داده‌اند كه خوردن اين مقدار جو مي‌تواند 27 درصد از نياز روزانه خانم‌ها و 50 درصد نياز روزانه آقايان به اين ماده معدني را برآورده كند. مي‌دانيد چرا خوردن جو براي كساني كه قصد لاغر شدن دارند، مناسب است؟ چون يكي از منابع عالي فيبر بوده و در عين حال پركربوهيدرات است و بنابراين فرد را به مدت طولاني سير نگه مي‌دارد زيرا زمان زيادي براي هضم آن لازم است پس هم معده را ديرتر خالي مي‌كند، هم قند خون را ثابت نگه مي‌دارد.


خواص شير


يكي از نوشيدني‌هايي كه در ماه مبارك رمضان به روزه داران توصيه مي‌شود، شير است؛ نوشيدني‌اي كه علاوه بر پروتئين داراي املاح و ويتامين‌هاي متعددي بوده بنابراين مي‌تواند نيازهاي بسياري را برطرف كند. يكي از ويتامين‌هاي ياد شده، ويتامين B2 يا ريبوفلاوين است. ويتاميني كه در متابوليسم انرژي، سنتژ كلاژن و پروتئين‌ها و حتي عملكرد بهتر اعصاب دخالت دارد و با خوردن يك ليوان از اين نوشيدني مقادير قابل‌ملاحظه‌اي از اين ماده‌مغذي تامين خواهد شد. در ضمن، يادتان باشد كه يك ليوان شير البته اگر كم‌چرب باشد داراي 50 كيلوكالري انرژي است بنابراين در خوردن شير نيز زياده‌روي نكنيد و حساب مقدار خوراكي‌هايي كه روزانه ميل مي‌كنيد را داشته باشيد زيرا در غير اين صورت دچار اضافه وزن خواهيد شد.


خواص هويج


هيچ مي‌دانيد كه خوردن يک ليوان هويج خرد شده معادل يك واحد سبزي بوده و 25 كيلوكالري انرژي دارد؟ علاوه بر كالري ياد شده، اين سبزي مملو از بتاكاروتن است. بنابراين همراه شدن آن با منابع غذايي آهن، به خصوص منابع گياهي آن كه جذب پايين‌تري دارند،‌ توصيه مي‌شود. جالب است بدانيد كه هويج از منابع مناسب پتاسيم نيز به حساب مي‌آيد؛ به طوري كه با خوردن 100 گرم از اين سبزي، 240 ميلي‌گرم از اين ماده معدني را دريافت خواهيد كرد بنابراين كساني كه به بيماري فشارخون مبتلا هستند، بهتر است كه اين سبزي را در برنامه‌غذايي روزانه خود بگنجانند.





خواص خامه


خامه يكي از فرآورده‌هاي لبني البته از نوع چرب است كه مسلما كالري فراواني با خوردن آن به بدن مي‌رسد. جالب است بدانيد كه هر قاشق مرباخوري خامه داراي 45 كيلوكالري انرژي بوده بنابراين اگر بايد رژيمي ‌محدود از كالري داشته باشيد بهتر است كه از خوردن اين ماده‌غذايي صرف‌نظر كنيد. اما برعكس، براي بچه‌هاي كم‌وزن و كساني كه به هر دليلي نياز به كالري بيشتري دارند خوردن چند قاشق خامه عادت غذايي مناسبي تلقي مي‌شود. يادتان باشد كه چربي موجود در خامه از نوع اشباع و داراي كلسترول است بنابراين كساني كه به بيماري قلبي يا چربي خون بالا دچارند بهتر است از خوردن آن صرف‌نظر كنند.


با اين غذا بخوريد





براي آنكه ميزان نمك مصرفي‌تان را كمتر كنيد، بهتر است آبليموي بيشتري هنگام تهيه سوپ‌تان بريزيد. در ضمن، براي محدود كردن كالري سوپ، از خامه و كره صرف‌نظر كرده و به ميزان سبزيجات رنده‌شده‌تان (سيب‌زميني و گوجه‌فرنگي) بيفزاييد.


ماندگي و کهنگي





امكان دارد سوپتان اضافه بيايد. در اين صورت، باقيمانده غذايتان را بايد در ظرفي دردار ريخته و ظرف يكي دو روز آينده ميل كنيد. البته هر بار فقط به اندازه مصرف، بايد سوپتان را گرم كرده و ميل كنيد؛ زيرا تعدد دفعات حرارت دادن، نه تنها كيفيت غذا را كاهش مي‌دهد؛ بلكه زمينه‌ساز فساد نيز خواهد بود.


اگر بيماري قلبي داريد


اول اينکه شير مصرفي‌تان از نوع بدون چربي باشد. دوم اينكه كره و خامه را حذف كنيد زيرا از منابع چربي‌هاي اشباع بوده و دريافت آنها تشديدكننده بيماري شما خواهد بود. در عوض، مصرف سبزيجاتي مانند پياز و گوجه‌فرنگي را افزايش دهيد.


اگر فشار خون داريد





بهتر است در كنار هويج، چند حبه سير و يك عدد سيب‌زميني نيز به سوپتان اضافه كنيد. به علاوه، همراه كردن اين غذا با يك ليوان آب گريپ‌فروت نيز به كاهش مشكل شما كمك خواهد كرد.


اگر كم‌خوني داريد





مي‌توانيد چند تكه جگر را از قبل پخته و به‌صورت پوره درآوريد و به سوپتان بيفزاييد. علاوه بر آن، افزودن هويج بيشتر، گوجه‌فرنگي و كمي‌ كلم‌بروكلي خردشده به اين غذا نيز مي‌تواند جذب آهن موجود را افزايش دهد.


منبع :سلامت

1389/05/27

» نوشيدن مايعات سرد چه خطري دارد؟

کلينيک تغذيه/دکتر خديجه رحماني متخصص تغذيه عضو هيات علمي‌دانشگاه علوم‌پزشكي شهيد بهشتي
--------------------------------------------------------------------------------

بسياري از افراد در فصل گرما عادت دارند مايعات را خيلي سرد بنوشند و وقتي از آنها خواسته مي‌شود اين عادتشان را تعديل كنند، مي‌گويند تا به حال هميشه همين کار را کرده اند و دچار هيچ مشكلي نشده‌اند؛ در صورتي كه هر افراط و تفريطي، هر چند كم، در آينده عواقبي را به دنبال خواهند داشت؛ از جمله نوشيدن مايعات خيلي سرد، مخصوصا همراه با غذا...


مايعات يا غذايي که مصرف مي‌شوند، بهتر است دمايي نزديک به دماي بدن داشته باشند؛ يعني غذاهاي گرم بايد گرم و غذاهاي سرد بايد سرد مصرف شوند، نه اينکه به شکل داغ يا يخ خورده شوند؛ يعني دماي يک ماده غذايي يا نوشيدني نبايد خيلي با دماي بدن متفاوت بوده و بسيار بالا يا بسيار پايين باشد. در صورت مصرف چنين غذاهايي بدن بايد انرژي بيشتري مصرف کند تا دماي آن ماده غذايي را به دماي بدن برساند.


انسان موجودي خونگرم است که دماي بدنش تقريبا 37 درجه است و در تمام شرايط بايد اين دما را حفظ کند. اگر فردي يک نوشيدني خيلي سرد مصرف کند، بدنش مجبور به صرف انرژي بالايي براي هم‌دما کردن آن با دماي بدن مي‌شود و آن‌گاه شروع به هضم و جذب آن مي‌کند. در مورد مايعات داغ هم به همين ترتيب است؛ يعني بدن مجبور به از دست دادن انرژي بالا براي هم‌دما کردن آن با دماي بدن مي‌شود.


از سوي ديگر، اگر به همراه غذاهاي سنگين و سرخ‌شده، نوشيدني‌هاي خيلي سرد ميل شود، اين موضوع بر روند هضم غذا تاثير گذاشته و سبب ديرهضم شدن آن مي‌شود. نکته‌اي که در اينجا بايد روي آن تاکيد شود، اين است كه مايعات خنک مطبوع يا گرم مناسب، چنين اثري بر بدن ندارند؛ بلکه مايعات خيلي داغ يا خيلي سرد، اين حالت را ايجاد مي‌کنند.


همان‌طور که گفته شد، مصرف مايعات با دماي بسيار پايين (مايعاتي که به دماي صفردرجه رسيده باشند) سبب مي‌شود در معده، ترکيب آنها با چربي‌ها موجب لکه‌لکه شدن چربي‌ها شده و به حالت انجماد درآيند. اين موضوع به هضم چربي لطمه وارد مي‌کند؛ زيرا چربي براي هضم بايد به اجزاي سازنده تقسيم شده و بعد جذب شود اما وقتي که تکه‌تکه و منجمد مي‌شود، جذب نشده و هضم آن طول خواهد كشيد.


نکته ديگر اينکه مصرف مايعات يخ‌زده يا خيلي سرد مي‌تواند مشکلات زيادي را به ويژه براي معده‌هاي حساس پيش آورد و به سوءهاضمه منجر شود. پس هرگز غذايتان را با مايعات خيلي سرد و يا خيلي داغ ميل نكنيد.


منبع :سلامت